De venkel (Foeniculum vulgare) is een zeer elegante en luchtige aromatische vaste plant, die in de siertuin wordt gewaardeerd om zijn ijle bloei met kleine gele bloemen in schermen, maar ook om zijn veerachtige blad, dat heerlijk smaakt in sauzen of bij vis. Vergeet ook de zaden niet: ook die hebben na het drogen tal van toepassingen. Omdat ze geneeskrachtige en culinaire eigenschappen hebben en ook kunnen worden gebruikt om nieuwe planten in de tuin te kweken, is het interessant om enkele bloeiende stengels te laten uitgroeien tot zaad.
Ontdek hoe je het zaad van deze anijsachtige venkel goed kunt laten drogen en bewaren, zodat je het als keukenkruid kunt gebruiken en je sierplant kunt vermeerderen!

Wanneer oogst je venkelzaad?
Het venkelzaad wordt meestal aan het einde van de zomer of aan het begin van het najaar geoogst, dus eind september of begin oktober, vóór het volledig rijp is. Dat doe je zodra de schermen van de plant in zaden veranderen en die een goudbruine kleur krijgen. Kies een droge dag om te oogsten, want vocht kan schimmelvorming bevorderen en de houdbaarheid van het zaad verkorten. Oogst de droge bloeiwijzen eind september of in oktober.

Hoe oogst je venkelzaad?
Om venkelzaad te oogsten, pak je een schaar of snoeischaar en knip je de stengels met de schermen vol zaad af. Doe dit voorzichtig, zodat je niet te veel zaad losschudt. Houd de afgeknipte schermen vervolgens boven een grote papieren kraftzak of een teil en schud ze voorzichtig, zodat de zaden eruit vallen. De meeste zaden laten vanzelf los. Verwijder de laatste zaden met een metalen kam. Met deze methode oogst je het rijpe zaad, terwijl de zaden die nog niet rijp zijn aan de plant blijven.
Hoe laat je venkelzaad drogen?
Na het oogsten moet het venkelzaad goed worden gedroogd om schimmel tijdens het bewaren te voorkomen. Spreid de zaden uit op keukenpapier of een dunne doek van katoen of linnen en leg ze op een droge, goed geventileerde plek, beschermd tegen direct zonlicht. Het droogproces kan één tot twee weken duren, afhankelijk van de luchtvochtigheid. De zaden zijn volledig droog wanneer ze hard en breekbaar aanvoelen.
Hoe bewaar je venkelzaad?
Als het venkelzaad goed is gedroogd, moet je het bewaren in een luchtdichte verpakking, zoals kleine glazen potjes of een metalen doos. Zo bescherm je het tegen vocht, warmte en direct licht, die de kwaliteit kunnen aantasten. Zet de verpakking op een koele, droge plek, uit de buurt van direct licht, bijvoorbeeld in een keukenkastje of voorraadkast. Als je het goed bewaart, kun je venkelzaad drie tot vier jaar gebruiken.

Toepassingen
Naast hun nut in de tuin hebben venkelzaden tal van culinaire en geneeskrachtige toepassingen. Je kunt ze heel of gemalen gebruiken vanwege hun anijsachtige smaak in allerlei zoete en hartige recepten. Ze passen goed bij specerijen uit de Indiase keuken en bij mediterrane gerechten, maar ook bij Franse baksels, zoals kleine broodjes, brioche en gebak, waaronder kruidkoek. Daarnaast geven ze een lekkere smaak aan verse kaas, vlees en vis. Je kunt er zelfs heerlijke likeuren van maken. In de fytotherapie worden venkelzaden gewaardeerd als kruidenthee vanwege hun spijsverteringsbevorderende en kalmerende eigenschappen, die helpen bij een opgeblazen gevoel en indigestie. Zelf venkelzaad leren oogsten en bewaren is dus erg nuttig, of je het nu gebruikt voor de tuin, de keuken of je gezondheid!

Meer informatie
Alles over zaden op onze blog: Zelf zaden winnen, oogsten en goed bewaren.
Ontdek ook een heleboel ideeën om je venkelzaad in de keuken te gebruiken op de uitstekende blog van Anne Lataillade!
Bekijk ook Alle mooie en eetbare planten in het boek van Didier Willery en Pascal Garbe.
Opmerkingen