De kweepeer komt oorspronkelijk uit het Middellandse Zeegebied. De kweepeer, de gouden appel uit de Tuin der Hesperiden, zou de voorouder zijn van de appel en de peer. De vrucht lijkt inderdaad op een ruwe appel of peer, maar heeft een rijke smaak en een uniek aroma. Het is de oudste vrucht die in het Westen bekend is.
Deze herfstvrucht komt van de kweepeer (Cydonia oblonga) en behoort tot de lekkernijen met een vleugje van vroeger. De vrucht brengt je met jam en vruchtenpasta terug naar je kindertijd, of neemt je mee naar Marokko met zoet-hartige tajines. Omdat volwassen bomen vaak een indrukwekkende oogst geven, ontdek je hier hoe je kweeperen oogst en bewaart, zodat je er zo lang mogelijk van kunt genieten!
Kweepeerbomen: kenmerken en interessante raseigenschappen
Bij de verschillende rassen van de kweepeer vind je hier enkele interessante selectiecriteria voor de oogst en het bewaren van hun vruchten:
- de productiefste rassen: 'Champion', 'Le Bourgeault', 'Vranja', 'Leskovacz'
- de vroegste rassen: 'Du Portugal' (afhankelijk van de regio kun je al vanaf september beginnen met oogsten), 'Champion' vanaf oktober, en 'Le Bourgeaut' en 'Vranja' vanaf half oktober
- de latatste rassen: 'Rea's Mammoth' (begin november)
- de rassen die het langst houdbaar zijn: de bekende 'Monstrueux de Vranja', maar ook 'Rea's Mammoth', evenals 'Smyrna', 'Uspeech' en 'Leskovacz'
- de meest ziekteresistente rassen: 'Champion' en 'Leskovacz' en Cydora robusta
Wanneer oogst je kweeperen?
Het is niet altijd gemakkelijk om te weten wanneer je kweeperen moet oogsten. De bobbelige, donzige en zeer harde vruchten geven namelijk geen duidelijke aanwijzing van hun rijpheid.
Je plukt kweeperen zodra ze een subtiele geur verspreiden en hun berijpte dons door wrijven verdwijnt, vlak vóór de eerste nachtvorst, in de loop van oktober en voor sommige rassen zelfs in november. Deze sterk fruitige geur geeft het startsein voor de oogst en bevestigt dat de vruchten rijp zijn! De intense geur werd vroeger in de Provence zelfs gebruikt om linnenkasten te parfumeren…
Een andere goede aanwijzing dat de vruchten klaar zijn om te worden geplukt, is de verkleuring naar een helder, goudgeel. Het is belangrijk dat je kweeperen niet te vroeg oogst, want eenmaal geplukt rijpen ze nauwelijks nog verder.
Hoe oogst je kweeperen?
Hoewel de vrucht er hard uitziet, vraagt het oogsten van kweeperen om zorgvuldigheid en precisie. Oogst bij voorkeur op een droge dag waarop het niet heeft geregend. Bekijk de vruchten eerst en kies exemplaren die stevig en onbeschadigd zijn. Gebruik een snoeischaar om de vruchten af te knippen in plaats van eraan te trekken; zo voorkom je schade aan de takken en de vruchten zelf. Behandel kweeperen tijdens het oogsten en vervoeren voorzichtig, want ze zijn gevoelig voor kneuzingen. Dat kan hun kwaliteit en houdbaarheid aantasten.
Let er vooral op dat je geen vruchten plukt die vlekken hebben of besmet zijn met schurft, een aantasting die vaak bij de kweepeer voorkomt (de vruchten krijgen bruine vlekken). Ze worden snel volledig aangetast en moeten dan worden weggegooid.
Het komt regelmatig voor dat sommige rijpe kweeperen vóór de oogst op de grond vallen. Vind je kweeperen op de grond, bekijk ze dan zorgvuldig. Zijn de vruchten vrij van vlekken, kneuzingen en tekenen van rot, dan kun je ze gerust oprapen. Gebruik deze vruchten toch bij voorkeur snel, bijvoorbeeld in compote, taart of jam.
Kweeperen bewaren en opslaan
Kweeperen bewaren is niet eenvoudig, want de vruchten rotten na het plukken gemakkelijk. Als sommige vruchten vlekken hebben, besmetten ze snel de andere vruchten.
Bewaar de kweeperen op een koele en donkere plek, beschermd tegen vorst, bijvoorbeeld in een provisiekast of kelder. Zorg in elk geval voor een goed geventileerde ruimte om eventuele schimmel te voorkomen. Als je de vruchten in houten zaaibakjes, in één laag bewaart, kun je ze tot twee maanden bewaren. Leg ze vooral niet bij ander fruit, want kweeperen geven hun sterke aroma eraan af.
Kweeperen worden niet rauw gegeten, maar moeten lang worden gekookt om hun zeer stevige vruchtvlees en wrange smaak zachter te maken. Gekonfijt als groente in een tajine met wit vlees, bijvoorbeeld kalfsvlees, kip of lamsvlees, zijn ze ook heerlijk in zelfgemaakte appelcompote of gekonfijt met suiker, zoals in Turkije en het Nabije Oosten.
Maar om ze nog langer te bewaren en optimaal gebruik te maken van de sterk geleerende werking van hun pectine, is er niets beter dan kweeperengelei. Zelf brengt die gelei mij letterlijk terug naar mijn kindertijd bij mijn grootmoeder op het platteland. Jam en compote die je in gesteriliseerde potten bewaart, kun je een jaar lang gebruiken.
Je kunt kweeperen ook verwerken tot een heerlijke zoetzure smaakmaker, zoals kweepeer-achard, of tot zelfgemaakte vruchtenpasta voor zoetekauwen. Je serveert deze lekkernijen bij een kaasplankje of eet ze als tijdloze zoete traktatie. Kweepeerpasta behoort in de Provence met Kerstmis tot de 13 desserts. Houd je van likeuren, benut dan een rijke oogst om kweepeer-ratfia te maken... drink er altijd met mate van!
N.B. :
Bewaren in de vriezer biedt een extra mogelijkheid om het hele jaar van je oogst van kweeperen te genieten. Deze methode is handig als je een grote oogst hebt en de kwaliteit van de vruchten voor later gebruik wilt behouden. Om kweeperen in te vriezen, schil je ze bij voorkeur, snijd je ze in parten en verwijder je het klokhuis. Blancheer de parten vervolgens in kokend water om hun kleur en smaak te behouden. Laat de kweeperen afkoelen, droog ze en leg ze op een bakplaat in de vriezer tot ze stevig zijn. Doe de stukken daarna in diepvrieszakken en verwijder daarbij zoveel mogelijk lucht. Ingevroren kweeperen kun je tot een jaar bewaren en ze zijn perfect voor compote, taarten of gelei.
Lees ook...
- Bekijk ons assortiment kweepeerbomen in onze webshop!
- Ontdek de specialiteit uit Orléans, de Cotignac, een vruchtenpasta van kweeperen
- Bereid kweeperen op allerlei manieren met de recepten met kweeperen van de blog Papilles et Pupilles
Opmerkingen