Phormium Rainbow Queen - Nieuw-Zeelands vlas

De Phormium hybride 'Rainbow Queen' is een bijzonder mooie variëteit van Nieuw-Zeelands vlas, met opvallend gekleurd blad. De bladeren zijn als brede linten, over hun hele lengte bontgekleurd in bronsgroen, rozerood tot paars, en staan waaiervormig bijeen. Zo vormt de plant een imposante pol met een licht overhangende groeiwijze. Deze wintergroene plant geeft de tuin het hele jaar door, ook tijdens de zomerbloei, een bijzonder exotisch aanzien met rechtopstaande aren vol buisvormige, nectarrijke bloemen. Als solitair of in een border is deze zeer grafische, maar niet erg winterharde plant ideaal voor kustgebieden. Hij doet het ook uitstekend in een grote kuip, die in koelere streken vorstvrij overwinterd moet worden. 

Het Nieuw-Zeelands vlas 'Rainbow Queen' behoort tot de agavefamilie. Het is een compacte vorm van Phormium tenax, de grootste van de twee Nieuw-Zeelandse soorten. Deze prachtige, rhizomateuze vaste plant ontwikkelt zich tot een brede, niet-woekerende pol. Met een zowel opgaande als gebogen groeiwijze bereikt hij ongeveer 1 meter hoogte, afhankelijk van de groeiomstandigheden, en wordt hij 1 tot 1,20 meter breed. De bladeren zijn breed (tot 10 cm), licht gebogen, zeer lang, een beetje stug en puntig aan het uiteinde. Ze hebben een bronsgroene kleur die wordt doorspekt met purperrood en roze, en krijgen tegen het eind van het seizoen en in de winter een meer bruine tint. Vanaf mei tot juli, afhankelijk van het klimaat, verschijnen er stengels van minimaal 1,50 meter hoog, die boven het blad uitsteken. Ze zijn groen getint met paars en dragen gebogen aren met buisvormige bloemen, die bij rijping een meer of minder felrode kleur krijgen. Deze bloei trekt bepaalde vogels en veel bestuivende insecten aan.

Deze Phormium is een plant met een grote sierwaarde, geschikt voor grote borders of grote rotstuinen in een mild klimaat. Als solitair of in groepen geplant, geeft hij structuur aan de ruimte en een zeer exotische charme aan de tuin. Net als de grote siergrassen is het ook een prachtige vaste plant voor een moderne tuin met sobere lijnen. In koudere streken kan hij in een zeer grote pot op het terras of balkon worden gezet, om in het groeiseizoen van zijn statigheid te genieten, en vorstvrij overwinterd worden in een onverwarmde kas of serre. In een stadstuin verzacht hij betonnen structuren. Voor een exotische en contrasterende sfeer kan hij bijvoorbeeld gecombineerd worden met Leptospermum scoparium, een bolvormige struik die in de zomer roze tot rood bloeit, met Helichrysum rosmarinifolium 'Silver Jubilee', met de Pittosporum tenuifolium 'Tom Thumb', of met de Olearia macrodonta 'Major' – planten die ook uit Oceanië komen en net als hij perfect zijn voor aan de kust.

De Maori's gebruiken Phormium zoals wij vlas gebruiken, voor de vezels die in de textielindustrie worden benut. Waarschijnlijk dankt de plant hier zijn Nederlandse naam 'Nieuw-Zeelands vlas' aan.