Cichorei: teelt, voordelen en gebruik

De cichorei komt oorspronkelijk uit Zuid-Europa en is al sinds de oudheid bekend. De plant wordt gekweekt vanwege het blad en de wortel. Er bestaan dan ook talloze wilde en gekweekte soorten, die allemaal een zekere bitterheid hebben. De bekende bittere drank wordt gemaakt van de wilde cichorei (Cichorium intybus), die ook wel “echte witlof” wordt genoemd. In het noorden van Frankrijk is deze plant zeer geliefd. Lange tijd werd ze gebruikt als vervanger van koffie of ermee gemengd voor extra smaak. Nadat deze vaste plant enkele decennia wat in de vergetelheid was geraakt, staat ze nu weer volop in de belangstelling vanwege haar vele goede eigenschappen. Wat dacht je ervan om zelf cichorei in de tuin te kweken? Ontdek wanneer en hoe je zelf cichorei maakt.

Hoe kweek je cichorei?

Wanneer zaai je cichorei?

Wilde cichorei zaai je afhankelijk van de regio van maart tot mei, zodra het risico op nachtvorst voorbij is. Wilde cichorei wordt ook wel “echte witlof” genoemd en heeft overdag een temperatuur van 15 tot 20 °C nodig om te kunnen kiemen.

Hoe zaai je cichorei?

1- Wied de bodem zorgvuldig en verwijder eventuele stenen uit dit kleine perceel.

2- Bewerk en maak de grond 30 cm diep los met behulp van een beluchtingsvork of een woelvork.

.3- Is je bodem niet erg voedselrijk, voeg dan compost of goed verteerde stalmest toe.

4- Trek met een schoffel of de achterkant van een hark kleine voren van nauwelijks een halve centimeter diep.

5- Geef de bodem overvloedig water.

6- Zaai de zaden met voldoende tussenruimte en bedek ze daarna met een dun laagje gezeefde aarde of een beetje potgrond.

7- Geef opnieuw water met een gieter met fijne broes, zodat de zaden niet verspreid raken.

8- Houd de bodem vochtig tot aan de kieming, 3 tot 5 dagen later.

9- Wanneer de jonge planten enkele weken oud zijn en een kleine bladrozet vormen, dun je ze uit. Laat één plant per 30 tot 40 cm staan.

Let op: Cichorei heeft een penwortel en verdraagt verplanten niet goed. Daarom zaai je cichorei uitsluitend in de volle grond.

Wanneer oogst je cichorei?

Je trekt de wortel in het najaar, tussen oktober en november, rond de eerste nachtvorst, uit de grond. Borstel de wortels schoon en was ze meteen na de oogst.

Hoe maak je zelf cichorei?

• Maak de wortel van de cichorei eerst vrij van aarde en snijd hem in dunne plakjes van nauwelijks twee of drie millimeter dik, niet meer. Zo krijg je cichoreistukjes. Let op: zijn je wortels erg dun, snijd ze dan liever in de lengte.
• Laat de cichoreistukjes vervolgens aan de lucht drogen door ze op een rooster of een schone doek uit te spreiden. De stukjes drogen of dehydrateren aan de lucht. Keer ze gedurende 2 weken af en toe om.

• Als je liever geroosterde cichorei drinkt, leg de stukjes dan op een bakplaat en bak ze op 150 °C tot ze karamelkleurig worden. Houd het bakproces goed in de gaten, zodat ze niet verbranden.
• Je kunt de cichorei daarna malen tot poeder of fijnere korrels.

Geroosterde of niet-geroosterde cichorei?

Door het roosteren krijgt de drank van cichoreiwortel een zachtere smaak, met tonen van karamel en hazelnoot, en vooral minder bitterheid. Een heel goed alternatief voor koffie! Zonder cafeïne! Door het roosteren veranderen echter enkele eigenschappen van de plant. Zo wordt de inuline door de hitte van de oven omgezet in fructose. Deze fructose karamelliseert, waardoor de smaak zoeter en zachter wordt.

Wanneer drink je cichorei?

In Frankrijk, vooral in het noorden, en in België wordt cichorei traditioneel als vervanger van koffie gebruikt of met koffie gemengd, 's ochtends, 's middags of 's avonds. Cichorei lijkt de ongewenste effecten van koffie op de maag tegen te gaan en bevat geen cafeïne. Je kunt cichorei ook met melk mengen.

Doe 1 tot 2 theelepels cichorei in een theefilter en giet er 250 ml kokend water over. Laat 5 minuten trekken. Geniet ervan.

Wist je dit?

Cichorei wordt ook in de keuken gebruikt voor sauzen en marinades of om tijdens het bereiden extra smaak aan vlees te geven. Je vindt cichorei ook terug in gebak, bijvoorbeeld bij de bereiding van chocolade en desserts.

Wat zijn de voordelen van cichorei?

De goede eigenschappen van cichorei

Vóór de komst van de moderne geneeskunde werd cichorei vanwege de zuiverende en versterkende werking op de lever gebruikt, doordat de galfuncties werden gestimuleerd. Cichorei zou ook een vochtafdrijvende werking hebben, de stoelgang verbeteren, vooral bij verstopping, en helpen bij huidproblemen. Volgens sommige bronnen is de plant rijk aan mineralen.

Voorzorgsmaatregelen

Omdat cichorei de galwegen stimuleert, kun je de plant beter niet gebruiken bij een leveraandoening. Hetzelfde geldt als je gevoelig bent voor allergieën voor planten uit de Composietenfamilie (Asteraceae). Heb je last van een opgeblazen gevoel, kies dan liever voor geroosterde cichorei.