De Aronia of zwarte appelbes is een kleine heester uit de Rozenfamilie (Rosaceae), die interessant is vanwege zijn rijk gekleurde herfstblad, witte voorjaarsbloei en zwarte bessen, die op blauwe bessen lijken. Hij behoort tot de nog weinig bekende heesters waarvan je een verrassende confituur kunt maken. De vruchten zijn ware concentraten van antioxidanten, zijn eetbaar en je kunt er het beste van genieten door ze gekookt te eten, in de vorm van confituur of gelei.
Ben je dol op “zwarte” confituren? Zo maak je een heel originele variant, als afwisseling op bramen- of blauwebessenconfituur!
Aronia, wie ben je?
De Aronia is een bladverliezende heester uit Noord-Amerika die bij ons nog weinig voorkomt. Hij wordt gewaardeerd om zijn bessen en prachtige herfstblad, dat wijnrood verkleurt. In zijn natuurlijke omgeving groeit hij in lichte bossen en vochtige gebieden. Bij ons gedijt hij in het hele land, omdat hij zeer winterhard is en weinig eisen stelt aan de bodem en standplaats. De heester wordt tussen 1 en 2 m hoog, groeit langzaam en heeft rechtopstaande stengels die na verloop van tijd geleidelijk boogvormig worden. Midden in het voorjaar produceert de appelbes kleine, gegroepeerde witte bloemen met een vleugje lichtroze. De zeer nectarrijke bloemen lijken op die van de meidoorn. Vanaf de zomer veranderen ze in kleine rode of zwarte steenvruchten, afhankelijk van de soort.
De appelbes wordt beschouwd als een superfruit. De zurige smaak van de bessen doet denken aan zwarte bessen of blauwe bessen, maar is duidelijk wranger.
Tot de appelbessen behoren heesters met rode bessen (de Aronia arbutifolia, met bladeren die op die van de aardbeiboom lijken) en heesters met zwarte bessen, waaronder de meest voorkomende soorten: de Aronia melanocarpa en de Aronia prunifolia.
Naast zijn sierwaarde staat de appelbes bekend om de antioxidante eigenschappen van zijn bessen, hun rijkdom aan vitaminen en hun gunstige werking op het spijsverteringsstelsel.
Welke soort appelbes gebruik je voor confituur?
Bij de appelbessen onderscheiden we soorten met rode bessen en soorten met zwarte bessen. Voor confituur raden we je soorten met zwarte bessen aan, omdat het vruchtvlees daarvan iets minder wrang en zoeter is. Je kiest dus het beste voor de Aronia melanocarpa en de Aronia prunifolia (of purperen appelbes).
De Aronia prunifolia 'Viking' staat bekend om zijn hoge opbrengst. Hij produceert zeer veel verse, zoete vruchten die perfect zijn voor confituur. De bessen zijn eerst rood en worden daarna glanzend purperzwart. Ook de variëteit Aronia melanocarpa 'Hugin' heeft een goede opbrengst en geeft smakelijke, niet al te zure vruchten.
Wanneer oogst je de bessen van de appelbes?
Het ideale moment om te oogsten ligt tussen het einde van de zomer en het begin van het najaar, wanneer de vruchten goed rijp en vol van smaak zijn. Met een late oogst, in september, wanneer de vruchten overrijp zijn, krijg je zoetere bessen en verminder je de natuurlijke wrangheid van de appelbes. Wacht bovendien niet tot de vogels, vooral roodborstjes, die er dol op zijn, de bessen voor je beginnen op te eten!
Kun je de bessen niet zo laat mogelijk oogsten om hun wrangheid te verminderen? Bewaar de bessen van de appelbes dan enkele weken in de vriezer.
Aroniaconfiture: het recept
Ingrediënten
1 kg bessen van de appelbes
900 g kristalsuiker
Het sap van 1 citroen
- Spoel de bessen van de appelbes af en laat ze uitlekken. Kook ze vervolgens 5 minuten in een bodempje water en prak ze daarna lichtjes om het verwijderen van de pitjes te vergemakkelijken. Je kunt hiervoor een roerzeef of ander vergelijkbaar keukengerei gebruiken.
- Meng de bessen, het vruchtvlees, de suiker en het citroensap in een confituurpan of een grote kookpan.
- Breng het mengsel aan de kook, zet het vuur lager en laat het 30 minuten zachtjes koken. Roer af en toe met een houten lepel.
- Giet de confituur, zodra deze is ingedikt, in gesteriliseerde potten met behulp van een confituurtrechter of een kleine soeplepel. Test de dikte eerst door wat confituur op een koud schoteltje te gieten: de confituur moet opstijven en in elk geval niet te vloeibaar blijven. Sluit de potten goed af.
- Zet de potten ondersteboven om een vacuüm te creëren en laat ze volledig afkoelen.
- Voorzie de potten van een etiket met de datum van vandaag.
Je bewaart deze confituur net als elke andere confituur: op een donkere plaats, bij kamertemperatuur of koel, bijvoorbeeld in een voorraadkast, kelder of keukenkast.
Eet je confituur bij het ontbijt op beboterde toast, met pannenkoeken of met kwark, maar ook bij harde kazen of met een lekkere gedroogde ham... heerlijk!
N.B.: Je kunt de bessen van de appelbes ook verwerken tot siroop, smoothie, coulis of likeur, sorbet en compote. Je kunt ze ook mengen door een crumble met peren of appels.
De varianten
Houd je meer van de gladdere textuur van gelei? Zeef het mengsel dan na het koken, door een puntzeef of fijne zeef, om de schillen te verwijderen. De gelei wordt doorschijnend en bevat geen stukjes. Je kunt de confituur ook in twee stappen bereiden: laat het mengsel na een eerste keer koken een nacht rusten en kook het de volgende dag verder. Zo krijgt de confituur een mooie consistentie.
Probeer ook eens aroniaconfiture met appel, nectarines, goed rijpe pruimen of het sap van enkele sinaasappels. Dat is een geslaagde zoete combinatie die de wrangheid vermindert. Je kunt ook gelijke hoeveelheden zwarte vruchten mengen, bijvoorbeeld appelbes met blauwe bessen of appelbes met zwarte bessen. Verrukkelijk…
Lees verder
Bekijk ons assortiment Aronia in onze webshop.
Ontdek ook een andere zeer originele confituur uit het Middellandse Zeegebied: aubergineconfituur!
Lees ook onze adviesartikelen over het aanleggen van een voedselbos en een eetbare tuin.
Opmerkingen